Oog voor Europa

‘Moet je pro-Europa zijn om bij de EU te kunnen werken?’ Het is wellicht de meest gestelde vraag tijdens voorlichtingsbijeenkomsten, na de vraag of Frans echt zo belangrijk is voor een carrière bij de EU (antwoord: nee, Engels is voldoende). Ik vind de eerste vraag lastig te beantwoorden, zeker voor een zaal vol kritische Nederlanders. Je natuurlijke reactie als zelfrespecterende polderbewoner is immers: nee, natuurlijk ‘moet’ je niet overtuigd zijn van een bepaalde ideologie om ergens te kunnen werken, en zeker niet van de Europese.

Je eigen mening hebben en die vol overtuiging uitdragen, dat is waar wij Nederlanders internationaal om bekend staan. Soms denderen we als olifanten door de politiek correcte porseleinkast. Maar is het nog wel politiek correct om pro-Europa te zijn? In Brussel misschien nog wel, maar in Nederland? Ik aarzelde bij het beantwoorden van bovenstaande vraag, maar mijn Italiaanse gastspreker was vastberaden. Zij antwoordde met een volmondig ‘ja’. ‘Ja, je moet geloven in Europa wil je er werken. Ja, je moet geloven dat het zin heeft wat je doet, dat jouw werk een toegevoegde waarde heeft. En ja, je moet ermee om kunnen gaan dat in jouw werk 27 politieke culturen bij elkaar komen waar je het niet altijd mee eens bent.’

Geloven in wat je doet. Volgens arbeidsmarktdeskundigen is die zoektocht naar betekenis in je werk een typisch generatie-Y-dingetje. Ik vind het ook een typisch ambtenarending. Zouden de voorlichters van Shell dit soort vragen ook krijgen tijdens recruitment events? Ik vraag het me af. Zelfreflectie, nadenken over de zin en maatschappelijke betekenis van je werk: het zit er bij ons ambtenaren ingebakken. Misschien leuk om er op en rond Europadag (9 mei, voor niet-insiders) nog een dimensie aan toe te voegen. Het voert wellicht te ver om te stellen dat ambtenaren bij Nederlandse overheden pro-Europa moeten zijn (hoewel, dat lijkt me eigenlijk wel een leuke discussie). Maar misschien kan het helpen om iets met Europa te hebben. Moet je oog hebben voor Europa om succesvol ambtenaar te zijn? Ik denk het wel.