Vraag naar Arbeid 2011 SCP: Scholing in publieke sector belangrijker dan beloning

Werkgevers in de publieke sector vinden scholing en ontwikkeling van werknemers belangrijker dan de beloning. Dat blijkt uit een tweejaarlijkse studie onder drieduizend werkgevers van het Sociaal en Cultureel Planbureau naar het personeelsbeleid van werkgevers. Ruim tweehonderd daarvan zijn overheidsinstanties. Vergrijzing en de gebrekkige doorstroom van vrouwen worden door de overheidswerkgevers als knelpunt ervaren.

Het SCP vroeg de werkgevers onder meer naar de prioriteiten in het personeelsbeleid. In algemene zin hebben de arbeidsomstandigheden bij alle sectoren de hoogste prioriteit, gevolgd door (in volgorde van prioriteit) de beoordeling van het personeel, de personeelsplanning, de arbeidsvoorwaarden en op de vijfde plaats scholing. Maar in de publieke sector staat dat laatste thema hoger op de agenda, aldus het planbureau in het rapport. Dat uit zich onder meer in het feit dat twee van de drie door het SCP onderscheidden publieke sectoren – de overheid en het onderwijs – ‘bovengemiddeld vaak’ faciliteiten hebben om scholing te bevorderen. Het gaat daarbij onder meer om studieverlof.

Volgens het SCP komt dat doordat overheden scholing zien als een instrument om de dienstverlening richting de burgers te verbeteren, en doordat overheden vaker dan private werkgevers problemen hebben met de inzetbaarheid van personeel. Ook persoonlijke ontwikkeling van werknemers is bij de overheid het belangrijkst. In 2009 maakte 90 procent van de overheidswerkgevers gebruik van persoonlijke ontwikkelingsplannen. In de zakelijke dienstverlening was dat slechts 43 procent.

Ook begeleiden overheidswerkgevers vaker dan het bedrijfsleven hun overtollige personeel van werk naar werk: Het aantal gedwongen ontslagen in de overheidssector is daardoor verwaarloosbaar, en dat heeft onder meer tot gevolg dat de in- en uitstroom veel lager is dan het landelijk gemiddelde. Wel is de doorstroom binnen het bedrijf groter dan in andere sectoren. Dat komt door de personeelsomvang van overheden: die zijn groter dan gemiddeld.

Tegelijkertijd heeft de overheid meer dan het bedrijfsleven last van de vergrijzing, stelt het SCP. ‘Jaren van bezuinigingen en vacaturestops hebben geleid tot een personeelsbestand dat veel ouder is dan het gemiddelde in de beroepsbevolking,’ aldus het rapport. Dat heeft onder meer tot gevolg dat de leeftijdsgebonden uitstroom van personeel hoger is dan het landelijk gemiddelde.

Ook de geringe doorstroom van vrouwen is bij de overheid een groter probleem dan in het bedrijfsleven. Eén op drie overheidswerkgevers noemt de doorstroom als knelpunt, veel vaker dan andere sectoren. Volgens het SCP komt dat niet doordat de doorstroom van vrouwen daadwerkelijk slechter is dan in bijvoorbeeld de marktsector. Wel hebben overheden de doorstroom van vrouwen vaker expliciet als doelstelling genoemd. ‘Juist als dat aantal niet gehaald wordt, wordt de doorstroom als een probleem ervaren.’